Haber: Sude YILMAZ(İAHA)
Sosyal medya platformlarında paylaşılan güzellik ve bakım içerikleri, özellikle genç kullanıcılar arasında geniş bir etki alanına sahiptir. TikTok, Instagram ve YouTube gibi platformlarda içerik üreten fenomenler; cilt bakım kremleri, makyaj ürünleri ve bazı ilaçlara ilişkin kişisel deneyimlerini “hızlı” ve “kesin” sonuç iddialarıyla sunmaktadır. Ancak uzmanlar, bu tür paylaşımların her zaman bilimsel temellere dayanmadığına dikkat çekmektedir.
Dermatoloji ve eczacılık alanındaki değerlendirmelere göre, sosyal medyada yaygın biçimde önerilen ürünlerin cilt tipi, yaş, sağlık durumu ve kullanım sıklığı gibi bireysel değişkenler dikkate alınmadan sunulması, çeşitli sağlık risklerini beraberinde getirebilmektedir. Uzmanlar, özellikle “mucize ürün” söylemleriyle yapılan paylaşımların yanıltıcı olabileceğini vurgulamaktadır.
Cilt Bakımı, İlaçlar ve Kozmetik Ürünlere Yönelik Uyarılar
Fenomenler tarafından sıklıkla önerilen cilt bakım ürünleri arasında retinol, C vitamini, kimyasal asitler ve “temiz içerik” vurgusuyla pazarlanan kremler öne çıkmaktadır. Uzmanlara göre bu ürünlerin kontrolsüz ve bilinçsiz kullanımı, bazı cilt tiplerinde tahriş, hassasiyet ve cilt bariyerinde bozulmaya yol açabilmektedir. Aynı içerik, farklı bireylerde farklı sonuçlar doğurabilmektedir.
En yüksek risk alanlarından biri ise ilaç tavsiyeleridir. Sosyal medyada akne tedavisi, hormonal denge veya benzeri etkiler iddiasıyla paylaşılan ilaç önerilerinin, hekim kontrolü olmaksızın kullanılması ciddi sağlık sorunlarına neden olabilmektedir. Uzmanlar, ilaçların kişiye özel olduğunu, yan etkiler ve ilaç etkileşimlerinin sosyal medya içeriklerinde çoğu zaman göz ardı edildiğini belirtmektedir.
Makyaj ürünleriyle ilgili olarak da benzer bir tablo söz konusudur. Kozmetik ürünlerin estetik amaçla geliştirildiğini hatırlatan dermatoloji uzmanları, bu ürünlerin tedavi edici etkilerinin sınırlı olduğunu ve uzun süreli yoğun kullanımın bazı cilt sorunlarını tetikleyebileceğini ifade etmektedir. “Doğal”, “organik” veya “temiz” gibi etiketlerin her zaman bilimsel bir karşılık taşımadığı da vurgulanmaktadır.
Uzman görüşlerine göre, fenomenlerin etkili olmasında kişisel deneyim anlatımı, sade ve iddialı dil kullanımı, hızlı sonuç vaatleri ve takipçilerle kurulan duygusal bağ önemli rol oynamaktadır. Ancak bu durum, reklam ile kişisel deneyim arasındaki sınırın belirsizleşmesine ve ticari içeriklerin yeterince şeffaf sunulmamasına yol açabilmektedir.
Bu konuda değerlendirmede bulunan Briana Calcagno-Davi, sosyal medyada paylaşılan sağlık ve güzellik tavsiyelerine temkinli yaklaşılması gerektiğini vurgulayarak şu uyarılarda bulunmaktadır: “Sosyal medyada verilen sağlık tavsiyesine asla doğrudan güvenilmemelidir; bu içerikler çoğu zaman bilimsel dayanağa sahip değildir. Birçok kullanıcı paylaşılan bilgiyi araştırmadan kabul etmekte, bu durum da yanlış tedavi kararlarına ve sağlık risklerine yol açabilmektedir.”
Uzmanlar, güzellik ve bakım alanında sosyal medyanın bilgi paylaşımını yaygınlaştırıcı bir rol oynadığını kabul etmekle birlikte, bu bilgilerin uzman görüşü ve bilimsel kanıtlar ışığında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Sağlıkla ilgili kararların, sosyal medya içerikleri yerine hekim ve uzman danışmanlığı temelinde alınmasının önemine dikkat çekilmektedir.
